Kolesterol Belirtisi

Kolesterol, hayvanlardaki vücut tüm vücut hücrelerinin dokularındaki hücre zarlarında bulunan, kan plazmasında taşınan bir sterol (steroid ve alkol birleşimi) olarak açıklanabilir. Bitkilerde daha düşük miktarlarda bulunan kolesterol, yağa benzeyen bir madde olarak da tanımlanabilir.

Kolesterol Nedir, Vücuttaki Görevleri Nelerdir?

Adı damarlarda sertleşmeye veya daralmaya neden olması (kanda fazla miktarda bulunduğunda) sebebiyle bilinen kolesterol, aslında vücutta önemli görevler üstlenen bir maddedir.

Kolesterolün Vücuttaki Görevleri

Kolesterol, hücre zarlarının (membranlarının) inşasında ve bakımında görev alan bir maddedir. Kolesterol içeren membranlar, diğer durumlara göre daha geniş bir sıcaklık aralığında akışkanlıklarını korurlar. Membranlar üzerindeki etkisi nedeniyle, hücre sinyal iletimi ile membranlardaki iyon ve proton geçirgenliğine etki eden bir maddedir.

Kolesterol, büyük bölümü vücutta (önemli kısmı karaciğerde) üretilen ve bir kısmı hayvansal gıdalardan alınan, vücutta önemli görevler üstlenen bir maddedir.

Kolesterol, yağların sindirilmesine yarayan safranın sentezlenmesi işleminde de kullanılmaktadır. A, D, E ve K vitaminleri gibi yağda çözünen vitaminlerin metabolizmasında rolü bulunan kolesterol, bazı steroid hormonlarının ve kortizolun sentezinde görev üstlenir. Yapılan araştırmalar, kolesterolün bağışıklık sistemi hücrelerinin işlevlerinde ve sinir hücreleri arasındaki sinapslarda görevler üstlendiğini göstermektedir.

Vücuttaki Kolesterol Nasıl Artar?

Kolesterol hayvansal gıdalarda bol miktarda bulunan bir madde olmasına karşı, çoğunluğu vücutta sentezlenen bir maddedir. Vücutta ihtiyaç duyulduğunda üretilen bir madde olan kolesterol, et, tavuk, yumurta, süt ürünleri gibi hayvansal gıdalardan da alınabilir.

Vücutta hücre yapısının inşa edilmesinde, hormon ve enerji üretiminde kullanılan kolesterol, %75’i karaciğerde (ve diğer bazı dokularda)  üretilen bir maddedir. Kanda dolaşan kolesterolün geriye kalan %25’lik bölümü ise et, tavuk, yumurta, süt ürünleri gibi hayvansal gıdalardan alınmaktadır.

Hayvansal gıdalar kolesterol içeren besinlerdir.

Vücut ağırlığı yaklaşık 70 kilogram olan bir kişinin vücudundaki kolesterol miktarı, yine yaklaşık olarak 35 gramdır. Vücutta günlük dâhili olarak üretilen kolesterol miktarı yaklaşık 1 gram, beslenme yoluyla alınan günlük kolesterol miktarı ise 200-300 miligram kadardır.

Yüksek Kolesterol

Yüksek kolesterol sorunundan bahsetmeden önce, iyi kolesterol ve kötü kolesterol olarak isimlendirilen kolesterol tiplerinden söz etmek gerekir.

%75’lik bölümü başta karaciğer olmak üzere vücut dokularında üretilen kolesterol, iyi kolesterol (HDL) ve kötü kolesterol (LDL) olarak ikiye ayrılarak incelenir.

Kötü kolesterol, düşük yoğunluklu lipoprotein (low density lipoproteins – LDL) tarafından taşınan kolesteroldür. Kısaca LDL olarak anılan kötü kolesterol, kandaki seviyesi yükseldiğinde damarlarda birikmeye ve plakalar oluşturmaya başlar. Damar sertleşmesi (ateroskleroz) adı verilen bu sorun, biriktiği, ortaya çıktığı damar hangi organa aitse o organda sağlık problemlerinin ortaya çıkmasına neden olur. Örneğin kalbi besleyen koroner arterlerde görüldüğünde kalp krizine ve diğer kalp sorunlarına, beyin damarlarında ortaya çıktığında inmeye, böbrek damarlarında meydana geldiğinde böbrek yetmezliği ve yüksek tansiyon gibi rahatsızlıkların ortaya çıkmasına neden olabilir.

İyi kolesterol, yüksek yoğunluklu lipoprotein (high density lipoproteins – HDL) tarafından taşınan kolesteroldür. Kötü kolesterol seviyesinin düşürülmesine ve kötü kolesterol nedeniyle damarlarda oluşan plak tabakalarının temizlenmesine yardımcı olan kolesterol tipidir.

Kandaki kötü kolesterol seviyesinin yükselmesi, damarlarda plakalar oluşmasına ve damarların tıkanmasına yol açar.

Yüksek kolesterol, kötü kolesterolün (LDL) kanda birikmesine verilen isimdir. Kandaki kötü kolesterol seviyesinin yüksek olması ve iyi kolesterol (HDL) seviyesinin düşük olması, önemli sağlık sorunlarıyla karşılaşılmasına neden olur. Damar duvarlarında biriken kötü kolesterol, damar tıkanması, kalp krizi, felç, böbrek yetmezliği gibi önemli sağlık sorunlarının ortaya çıkmasına sebebiyet verebilir. Günümüzde dünya çapında önemli sağlık sorunlarından birisi olarak kabul edilmektedir. Yüksek kolesterol, özellikle kalp-damar hastalıkları açısından çok önemli bir risk faktörü olarak kabul edilmektedir.

Yüksek Kolesterol Nedenleri

Vücudun ürettiği kolesterol medeniyle veya yiyeceklerden alınan kolesterol nedeniyle yükselebilen kolesterol, temel olarak kalıtsal faktörler nedeniyle ya da uygulanan diyet (beslenme düzeni) nedeniyle seviyesi artan bir madde olarak gösterilebilir.

Yüksek kolesterol sorununun kalıtsal faktörler nedeniyle ortaya çıktığı görülebilir. Ama sağlıksız beslenme, obezite ve kilolu olmak, yaşlanmak gibi faktörler de yüksek kolesterol sorunuyla karşılaşma riskini artıran faktörlerdir.

Kalıtsal olarak vücudu yüksek miktarda kolesterol üreten kişilerde ortaya çıkabilen sorun, uygulanan diyet sebebiyle de görülebilen bir problemdir. Ama genellikle her iki faktörün birlikte yarattıkları etki nedeniyle ortaya çıkmaktadır.

Yüksek kolesterol sorunu olan aile bireylerinin bulunduğu bir aileden gelmek, yağ ve kolesterol bakımından yüksek bir diyet uygulamak, yaşlanmak, obez veya aşırı kilolu olmak, yüksek kolesterol sorunuyla karşılaşma riskini yükselten faktörler olarak gösterilebilirler.

Yüksek Kolesterol Belirtileri

Sol kolda ve kalp üzerinde ağrılar olması,baş dönmesi, göğüs ağrısı, bacak ağrısı gibi belirtiler yüksek kolesterol belirtileri olabilirler.
  • Kalbe giden kan akışının azalması (damarların daralması nedeniyle) sonucunda görülen göğüs ağrısı (Angina Pektoris),
  • Bacaklara kan taşıyan damarların daralması nedeniyle ortaya çıkan bacak ağrıları,
  • Sol kolda ve kalp üzerinde ağrılar olması,
  • Baş dönmesi ve beyinde boşluk hissi olması,
  • Baş ağrısı çekilmesi ve basta ağırlık hissi olması,
  • Terin ve nefesin ağır kokması,
  • Ciltte sarı lekeler oluşması,
  • Gözün beyaz kısmında görülen sarı lekecikler,
  • Göz altında ortaya çıkan siyah halkalar,
  • Ağızda acılık hissi olması,
  • Görme zayıflığı sorunu,
  • Hazımsızlık problemleri ve iştahsızlık,
  • Genel yorgunluk hissi ve ruhî bunalım durumu,
  • Uykusuzluk çekilmesi yüksek kolesterol belirtileri olarak ortaya çıkan belirtiler olabilirler.

Yüksek Kolesterol Tedavisi

Son 12 saat bir şey yemeden yapılan kan tahlili sonucunda belirlenen LDL, HDL ve trigliserit (bitkisel ve hayvansal yağların ana bileşeni) oranları, yüksek kolesterol tanısı konulmasını sağlar.

Yüksek kolesterolden korunmak için veya yüksek kolesterol tedavisi için sağlıklı ve düzenli beslendiğiniz bir diyet yapmak, egzersiz yapmak, kilo vermek gereklidir. Kolesterol seviyesini düşüren ilaçlar, bu yöntemler uygulanamadığında ya da işe yaramadığında kullanılan ilaçlardır.

Yüksek kolesterol tedavisinde ise kötü kolesterol seviyesini düşüren ilaçlar kullanılabilir. Ama bu ilaçlar sadece egzersiz ve diyet uygulanmadığı/uygulanamadığı zamanlarda kullanılmalıdır. Lipid değerlerini düşürmenin en iyi yolu, beslenme diyeti yapmak, düzenli egzersiz yapmak, kilo vermek ve sigara içmemektir.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir